
|
||||||||||||||||||||||
|
Çin ve Moğolistan tarafından dünya mirasları listesine ortaklaşa başvurulan, Moğol milliyetinin "Changdiao" adlı halk türküsü, 5 Kasım 2005 tarihinde UNESCO tarafından üçüncü grup "sözlü ve maddi olmayan miraslar listesi"ne alındı.
Moğol milliyetinin geleneksel halk sanatı olan "Changdiao", Moğolların ataları tarafından tarih boyunca süren göçebe yaşam sürecinde yaratılmıştır. Moğolların duygularını ve göçebe yaşamlarını yansıtan "Changdiao" halk türküsü, bugüne kadar gelişerek "çoban türküsü", "güzelleme", "memleket özlemi türküsü", "düğün türküsü" ve "aşk türküsü" gibi biçimler altında seslendirilmiştir.
Yavaş tempolu ve fazla sözü olmayan "Changdiao" halk türküsü, zarif ve hoş bir müzik olarak, otlaklardaki güzel ve görkemli doğal manzaraları anlatır.
Doğadan ilham alan "Changdiao" halk türküsü, doğanın ilkelerine uyarak, insanlar ve doğa arasındaki uyumu ve özgürlüğü dile getirdiği için son derece romantiktir. Otlak ve atlara övgü, anne ve babaya olan özlem, kahramanlara duyulan saygı ve aşk, "Changdiao" halk türküsünde sık sık işlenen konulardır.
Otlak, ana gibi Moğolları besler ve büyütür, ancak bazen Moğolları ıssızlık, fırtına, kar ve kuraklık gibi zorluklarla sınar. Eskiden insanların gücü doğa karşısında yok denecek kadar zayıftı. Ancak cesur olan Moğollar, doğanın dayattığı bu zorunlukların üstesinden gelmiştir. Onlar, otlakları seven ve doğayla mücadele eden ruhlarını, "Changdiao" halk türkülerine aktarmıştır. Bu halk türküleri çoğunlukla yalnızlık ve hüzün duygularını çağrıştırmasına rağmen, ana duygu bu değildir. Aksine, bu türkülerin özünde, Moğolların güçlü, ümitli, inatçı ve özgüvenli doğası yatar. Örneğin, bugüne kalan yüzlerce "Changdiao" halk türküsünde, doğal felaketler ve kıtlık dolayısıyla göç etmek zorunda kalmayı işleyen bir türkü bile yoktur.
Moğol çobanlar, artık yaşamlarının bir parçası haline gelen "Changdiao" halk türküsünden ayrı düşünülemez. Çobanlar, hayvanlarını otlatırken "Changdiao" halk türküsü söyleyerek oyalanır. "Changdiao" halk türküsünün etkisi altında, Moğollar sağlıklı bedenleri ve ruhlarıyla, derin duygular yaşar. Bu açıdan, "Changdiao" halk türküsü göçebe üretim gücünün gelişmesini hızlandıran önemli bir unsur olmuştur.
© China Radio International.CRI. All Rights Reserved. 16A Shijingshan Road, Beijing, China. 100040 |