Anayasa değişikliği, hukuka dayalı idarede yeni bir sayfa açacak

  2018-03-14 11:25:56  cri

Çin Anayasası'nda değişiklik yapılmasını öngörülen tasarı, 11 Mart'ta başkent Beijing'de düzenlenen 13. Çin Ulusal Halk Meclisi (ÇUHM) 3. Genel Toplantısı'nda onaylandı.

ÇUHM temsilcileri, anayasada zamanın gereklerine uyan değişiklikler yapılmasının hukuka dayalı idarede yeni bir sayfa açacağı kanısında.

ÇUHM temsilcisi ve Guangdong Guoding Hukuk Bürosu Başkanı Zhu Lieyu, 21 maddeden oluşan anayasa değişikliği teklifinin, kısmi değişiklikler içerdiğini, anayasanın istikrarlı niteliğinin korunduğunu belirtti.

"Değişiklik teklifiyle hukuk sisteminin istikrarı korundu. Çok fazla değişikliğe gidilmemesinin yanında, demokratik ve bilimsel yasamayla ilgili yol gösterici ideoloji de belirlendi. Bu, daha sonraki hukuki değişiklikler için de rehber niteliğinde."

Çinli temsilci: Anayasanın güçlenmesi için değişiklikler elzemdi

Çin Anayasası'nda en çok dikkat çeken noktalardan biri ulusal yol gösterici ideolojinin belirlenmesi oldu. Yeni kabul edilen değişiklik teklifinde, bilimsel kalkınma yaklaşımı ve Yeni Dönemde Xi Jinping'in Çin'e Özgü Sosyalizm Düşüncesi de anayasanın önsözüne eklendi.

"Çin Komünist Partisi'nin (ÇKP) liderliği, Çin'e özgü sosyalizmin tanımlayıcı niteliğidir" ifadesi de anayasanın genel ilkelerinin ilk maddesine ilave edildi.

ÇUHM temsilcisi, Guizhou Başsavcısı Fu Xinping, Çin'in yeni kalkınma yaklaşımlarının ve yol gösterici ideolojisinin anayasa değişikliğiyle sağlamlaştırılması gerektiğini ifade etti.

"Kanunların sürekli gözden geçirilmeleri gerekiyor. ÇKP 18. Ulusal Kongresi'nden, bilhassa da 19. Ulusal Kongre'den bu yana, kalkınma yaklaşımlarında ve yol gösterici ideolojilerde anayasaya eklenmesi icap eden birçok yeni şey ortaya çıktı. Anayasanın yapısının güçlendirilmesi gerekiyordu."

"Düzenlemelerle anayasal denetim kuvvetlenecek"

ÇKP 19. Ulusal Kongresi'nde anayasanın uygulanması ve denetlenmesi üzerine yeni gereksinimler ortaya koyuldu. Söz konusu değişiklik teklifinde, ÇUHM Hukuk Komitesi'nin ismi de anayasanın gözden geçirilmesinden sorumlu makam olarak "ÇUHM Anayasa ve Hukuk Komitesi" şeklinde değiştirildi.

ÇUHM temsilcisi, Shandong Yuanduying Hukuk Bürosu Başkanı Gao Mingqin, bahsi geçen değişikliğin elzem bir adım olduğunu kaydetti.

"Bir yandan anayasanın konumu tanımlanırken, diğer yandan anayasanın hukuki etkileri güçlendirildi. Hukuki yönetişim sistemi açısından da söz konusu Anayasa ve Hukuk Komitesi, anayasanın ve diğer kanunların uygulanmasına yönelik denetimleri güçlendirecek. Bu çok elzem."

Yerel yönetimler görevlerini daha etkin yürütebilecek

Değişik teklifinde ayrıca, ulusal kanunlar ile eyalet ve özerk bölge kanunları arasında anlaşmazlık yaşanması hâlinde, eyalet ve özerk bölge yönetimlerinin söz konusu bölgenin halk meclisine hukuka dayalı yerel yönetmelikler hazırlanması için başvurabileceğine dair madde de yer alıyor.

ÇUHM temsilcisi ve Gansu Eyaleti Avukatlar Derneği Başkanı Shang Lunsheng, adı geçen değişiklikle yerel yönetimlerin hukuki güvence altına alındığına dikkat çekti.

"Eyalet ve özerk bölgelere yasama hakkının verilmesi, farklı yönetişim usullerinin tanınması anlamına geliyor. Geniş bir yüzölçümüne sahip Çin'de, güney ve kuzey ile batı ve doğu bölgeleri arasında büyük farklılık görülüyor. Dolayısıyla, eyalet ve özerk bölgelerin yasama hakkı kazanmasıyla yerel hükümetler daha çeşitli ve kapsamlı yöntemlerle bölgelerini idare edebilecek. Yerel halk meclisleri ise bölgesel yönetim için yasal dayanak sağlayacak."